Qianjiang cai porselein

De Chinese handscrolls behoren tot een van de meest mysterieuze kunstvormen van de Chinese kunstwereld. In de 19de eeuw dienden de Chinese landschapsschilderingen in inkt, ingevuld met zachte omberkleurige wassingen op papier of zijde ter inspiratie voor een unieke decoratiestijl op Chinees porselein. Grote klassieke Chinese kunstenaars uit de Yuan-dynastie (1279 – 1368), zoals o.a. de Chinese kunstenaar Huang Gong Wang waren een groot voorbeeld.

De term Qianjiang, die pas rond 1950 ingang vond, verwijst naar de lichte omberkleur die samen met de donkere inkt-achtige uitlijningen in email (cai) bovenop de glazuur geschilderd werd om zo de illusie van een aquarel schildering op papier of zijde te geven. Aan deze schilderingen werden ook zachte kleuren toegevoegd zoals mosgroen, aquamarijn en licht roze. Het Chinese landschap werd als een panorama rondom het lichaam de van de Chinese vaas aangebracht waardoor het Chinese Qianjiang cai porselein het unieke gevoel van het ontrollen van een Chinese handscroll benaderd. Vaak, net zoals op echte Chinese handscrolls, werden ook op de rand of onderkant van de Chinese vaas teksten toegevoegd. Ook op het Chinese Qianjiang cai porselein kunnen deze teksten dichtverzen zijn of verwijzingen naar de herkomst van de Chinese vaas. Qianjiang cai porselein belichaamt als het ware de perfecte synthese van schilderkunst, kalligrafie en porseleinkunst.

Het waren enkele kunstenaars uit de keizerlijke kilns en ateliers die rond 1860, tijdens de regeerperiode van keizer Tongzhi (1861 – 1875) de Qianjiang cai stijl ontwikkelende en perfectioneeerden. Een van hen was kunstenaar Chen Men die samen met zijn zoon als een van de pioniers van de Chinese Qianjiang cai porseleinkunst beschouwd wordt. Pas vanaf 1870 onder de Guangxu keizer (1875 – 1908) kende de Chinese Qianjiang cai vazen een grotere populariteit. Net als in het westen waren decoratiestijlen, kunstvormen en smaak onderhevig aan snelle opeenvolgende veranderingen en ontwikkelingen. Wanneer Chinese Qianjiang cai vazen op het einde van de 19de eeuw ook voor het grotere publiek werden geproduceerd, en op vraag van de nieuwe consument  de Chinese vazen met intensere kleuren beschilderd werden, soms met toevoeging van elementen als menselijke figuren of fauna en flora, verdween de interesse van de kunstenaars in de Qianjiang cai stijl die gingen experimenteren met een totaal andere stijl, de Nieuwe Fencai stijl.

Doordat de Chinese porseleinen Qianjiang cai vazen dankzij de teksten op het Chinese porseleinen lichaam vaak gedateerd zijn en de naam van de kunstenaar dragen zijn de Chinese Qianjiang cai vazen redelijk makkelijk dateerbaar door een taxateur die na grondige inspectie van de kwaliteit van de glazuur, decoratie en vorm van de Chinese vaas tot een passende waardenschatting kan komen. Er dient wel opgepast te worden met het aanraken van de schildering op de Chinese Qianjiang cai vazen aangezien deze makkelijk af te vegen zijn.